Pawlar i jego historia – metafora losów społeczności najmniejszych w czasach Tragedii Górnośląskiej. Spotkanie w Mikołowie.

Spotkanie w Miejskiej Placówce Muzealnej w Mikołowie, które otworzył dyrektor muzeum Wojciech Szwiec, posłużyło do zaprezentowania Dziennika ks. Franza Pawlara, jako wyjątkowego zapisu i świadectwa 1945 roku na Górnym Śląsku. To, jak podkreślił w swoim wykładzie Leszek Jodliński, bardzo wyjątkowa relacja z 1945 roku nakreślona z perspektywy i doświadczeń górnośląskich wsi – małych, zamkniętych wspólnot, gdzie koniec wojny i początek totalitaryzmu sowieckiego były konfrontacją dwóch światów. Konfrontacji, która odcisnęła swoje piętno na lokalnej społeczności.

Spotkanie i pytania, które były jego dopełnieniem, pozwoliły na prezentację historii publikacji tekstu ks. Franza Pawlara, od zapisu niemal zapomnianego, aż po fascynujący dokument czasu, który dzisiaj wzbudza szerokie zainteresowanie Czytelników i historyków epoki.

„Puste krzesła” nagrodzone przez Czytelników. To najlepsza książka historyczna 2021 roku w plebiscycie Internautów.

Puste krzesła. Historie Żydów ze Śląska (Kraków, 2021), to już nie tylko najlepsza książka historyczna w kategorii „Historie niebanalne” I półrocza 2021 roku, ale także zwycięzca całorocznej edycji plebiscytu portali historycznych Histmag.pl i Granice.org

W wyniku głosowania zakończonego w dniu 7 lutego 2022 roku Puste krzesła zostały uznane za najlepszą książkę historyczną 2021 roku. Pełne i oficjalne wyniki poznamy wkrótce. Walka między publikacjami kandydującymi w konkursie była zażarta i trwała niemal do samego końca. Radość autora i całego zespołu pracującego nad publikacją, któremu bardzo dziękujemy i gratulujemy, jest ogromna. Dodajmy przy okazji, że jest to już łącznie trzecie wyróżnienie, które spotkało publikacje historycznie związane z nasza oficyną.

Wszystkim, którzy oddali na naszą książkę głos, serdecznie dziękujemy. Traktujemy to jako wyraz docenienia tego, co robimy. Napawa nas to jeszcze większą wolą podejmowania kolejnych wyzwań. Oto gorący jeszcze dyplom i nagrodzona książka z okolicznościową opaską odnotowującą wcześniej przyznane wyróżnienie. Wkrótce zamienimy ją na aktualną.

Najbliższe spotkanie z autorem książki i okazja do rozmowy o bohaterach Pustych krzeseł będzie miała miejsce w chorzowskim Teatrze Rozrywki, 21 lutego 2022 roku. (więcej informacji tutaj).

Natomiast już na 4 marca 2022 roku zaplanowane jest kolejne spotkanie z tłumaczem i redaktorem zapisków księdza Leszkiem Jodlińskim. Do spotkania dojdzie w rodzinnej wsi księdza Franza Pawlara, w Bieńkowicach. Książka zaprezentowana zostanie w starym domu zakonnym „St. Valentin Stift” w Bieńkowicach. Zaczynamy o godzinie 17.00.

Serdecznie zapraszamy! Mamy nadzieję, że będzie ono tak wyjątkowe, jak to spotkanie, które miało miejsce w 2016 roku, przy okazji prezentacji pierwszego wydania zapisków księdza w tłumaczeniu na język polski.

Spotkanie w ramach ‚Górny Śląsk – świat najmniejszy’.
Bohaterami spotkania będą postaci z kart książki Puste krzesła

Wydawnictwo AZORY na VII edycji Literackiego-Festu Kakauszale.

To ważne wydarzenie wydawniczo-literackie już niestety za nami. W wyjątkowych wnętrzach dworca Rudy-Chebzie, miejsca którego funkcja została poszerzona o Stację Biblioteka (Oddział MBP w Rudzie Śląskiej) i wyznacza wazne miejsca na mapie kulturalnej G. Śląska. W miejscu tym po raz już siómy doszło do spotkania tych wszystkich oficyn, które skupiają się w pracy wydawniczej na historii, kulturze i dziedzictwu artystycznemu i literackiemu Górnego Śląska. Była oczywiście tradycyjna filiżanka „kakauszale” na powitanie, były spotkania wydawców i czytelników (tym chyba jednak bardziej odpowiadałaby weekendowa pora spotkań,w arto nad tym pomyśleć) oraz rozmowy z autorami, krytykami.

Wydawnictwo AZORY debiutowało na festiwalu i bez wątpienia była to premiera udana. Ważną częścią prezentacji wydawnictwa była rozmowa poświęcona dwóm książkom, które zostały już szeroko docenione przez krytykę, badaczy i czytelników, czyli Dziennika ks. Franza Pawlara oraz Pustych krzeseł. Historii Żydów ze Śląska. Rozmowę na temat obu publikacji odbyli profesor Maria Szmeja, autorka badań i publikacji poświęconych między innymi kwestiom tożsamości i narracji historycznej odnoszących się do G. Śląska oraz tłumacz Dzienników i autor Pustych krzeseł, Leszek Jodliński.

Dziękując organizatorom za trud i sukces spotkania, zapraszamy na naszą krótką relację fotograficzną. Do zobaczenia za… rok w Stacji Biblioteka!

Wyjątkowe spotkanie w Gliwicach

Czy może być większa satysfakcja dla autora, jak spotkanie w rodzinnym mieście z tymi, którzy po jego książkę już sięgnęli i którzy postanowili to zrobić? Z pewnością nie.

Do takiego wyjątkowego spotkania doszło podczas wernisażu Słowa, projektu zrealizowanego przez Stowarzyszenie Energia dla Gliwic na terenie historycznej hali dawnej Odlewni Żeliwa w Gliwicach 10 lipca 2021 roku.

Serdecznie rozmowy, zdjęcia i autografy, a obok tego udział autora książki w dyskusji o gliwickiej tożsamości. Idealny temat i pretekst, by wybrzmiała treść Pustych krzeseł i wcześniejszych publikacji Leszka Jodlińskiego.

Po raz pierwszy poza Internetem zaprezentowaliśmy również oryginał dyplomu dla Pustych krzeseł dla najlepszej książki historycznej I półrocza 2021 roku w głosowaniu Internautów.

Kolejne spotkania z autorem Pustych krzeseł we wrześniu. Zachęcamy do odwiedzin naszego profilu na FB, by być na bieżąco z najnowszymi informacjami.

Spotkanie w Klubie Dyskusyjnym Domu Kultury w Gostyni

Za nami spotkanie w Domu Kultury w Gostyni (gmina Wyry) w ramach Klubu Dyskusyjnego prowadzonego przez Pana Marek Nowara w czwartkowe popołudnie 24 czerwca 2021 roku. Rozmowy o Śląsku, jego tożsamości i książkach Leszka Jodlińskiego stanowiły oś blisko półtoragodzinnej rozmowy i dyskusji.

Nagranie ze spotkania dostępne jest na stronach Domu Kultury. Poniżej publikujemy karty zamieszczone w księdze pamiątkowej Klubu, które dokumentują wszystkie spotkania i rozmowy jakie odbywają się przy okazji Spotkań Klubu. To wzruszająca i coraz rzadsza forma dokumentowania zdarzeń z życia instytucji.

Dziękujemy Panu dyrektorowi Marek Nowara i całemu zespołowi Domu Kultury, za tak życzliwe przyjęcie i inspirującą rozmowę.

Karta z księgi pamiątkowej Domu Kultury w Gostyni z 24 czerwca 2021 roku

Rozmowa o pyskowickich bohaterach „Pustych krzeseł” z autorem Leszkiem Jodlińskim

Najnowszy, lutowy numer miesięcznika Przegląd Pyskowicki przynosi wśród innych materiałów rozmowę red. Błażeja KupskiegoLeszkiem Jodlińskim , autorem książki „Puste krzesła. Historie Żydów ze Śląska” (2020, obecnie książka dostępna w dodruku ze stycznia 2021).

Tematem rozmowy są losy śląskich Żydów, w szczególności jednak uwaga poświęcona została pochodzącej z Pyskowic rodzinie Karlinerów. Rodzina Karlinerów, mieszkająca do 1939 roku w Pyskowicach (niem. Peiskretscham), to bohaterowie jednego z rozdziałów książki (w szczególności zaś jeden z synów Josefa i Marthy Karliner – Walter Karliner).

Ich losy są metaforycznym zapisem losów żydowskiej wspólnoty tego miasta i historii Żydów niemieckich z terenu Górnego Śląska. Wywiad jest w części zapisem spotkania on-line, do jakiego doszło 8 listopada 2020 roku w ramach obchodów tragicznej rocznicy Nocy kryształowej 1938 roku. Zachęcamy do lektury zakupu książki

O „Dzienniku” na konferencji -75 Rocznica Tragedii Górnośląskiej – zorganizowanej w Lubowicach

Wczoraj, po raz kolejny, tekst Dziennika ks. Franza Pawlara doczekał się interpretacji naukowej i krytycznej. Przypomnijmy w ty miejscu, iż jest zapiski ks. Pawlara zostały wyczerpująco i bardzo ciekawie omówione w książce prof. Marii Szmeji, Śląsk bez zmian(?) (NOMOS 2017), jako przykład narracji historycznej o 1945 roku pochodzącej z przekazu grupy zdominowanej. To bardzo ciekawa publikacja (polecamy ją Czytelnikom gorąco).
Wczoraj natomiast, podczas konferencji „75 rocznica Tragedii Górnośląskiej”, Dziennik był przedmiotem wykładu na konferencji w Lubowicach (Lubowitz) zorganizowanej przez Centrum im. J. von Eichendorffa. Na konferencji wygłoszono 10 odczytów.
Wystąpienie tłumacza i redaktora ksiażki Leszka Jodlińskiego pt. „Inny wymiar Tragedii Górnośląskiej. Ksiądz Franz Pawlar, jako uważny obserwator zdarzeń”, było próbą zobaczenia w relacji księdza Pawlara nieco innego, bo poszerzonego obrazu Tragedii Górnośląskiej, która (jako tekst) wciąż oddziałuje na współczesność i wnosi zaskakująco obiektywny, a przez to chwilami kontrowersyjny obraz Tragedii (w odniesieniu do górnośląskiej wsi i prowincji).

Materiał ze spotkania będzie zapewne wkrótce dostępny w Internecie w formie nagrania z konferencji. Organizatorem spotkania było Centrum im. Josefa von Eichendorffa z Lubowic (Lubowitz). Planowane jest wydawnictwo pokonferencyjne.

Książki Wydawnictwa AZORY na Mikołajki i Święta Bożego Narodzenia

Czas nie jest łatwy. Wiemy wszyscy o tym doskonale. Tym bardziej zachęcamy Państwa do sięgania po nasze książki i obdarowywania nimi najbliższych i ważnych dla siebie osób.
Zapraszamy do naszej księgarni. Znajdziecie tam idealne propozycje dla osób zainteresowanych historią Śląska, otwartych na inne kultury i pragnących lepiej zrozumieć otaczający ich świat.

Noc kryształowa w Pustych krzesłach

Wydarzenia Nocy kryształowej 1938 roku nazywanej także Novemberpogrom, znajdują swój dramatyczny i poruszający obraz w książce Leszka Jodlińskiego Puste krzesła. Wydarzenia nocy z 9 na 10 listopada 1938 roku obserwujemy oczyma świadków: Willy’ego Cohna, Martina Hirscha, Ericha Schlesingera, Ludwiga Guttmanna, Arthura Kochmanna i wielu, wielu innych. To relacje tych osób, fragmenty dokumentów z tego czasu znajdziecie na kartach książki Puste krzesła.

Na zdjęciu okładki książki umieściliśmy kamień, a w istocie okruch cegły, która w dwójnasób przemawia swoją symboliką.

Upamiętnia ofiary i cierpienia ofiar pogromu. Oznaczenie ułomkiem kamienia czyjegoś pochówku w tradycji judaistycznej uznawane jest za spełnienie przykazania i szlachetnego uczynku…. W tym przypadku kamień ten upamiętnia w szczególności te osoby, które straciły życie w obozach Dachau i Buchenwaldu, do których (po Nocy kryształowej) na kilkadziesiąt tygodni je wywieziono i z których już nie powróciły…

Fragment zreprodukowanej cegły pochodzi z pozostałości obrysu ścian gliwickiej synagogi. Nadaje mu to wyjątkowej wagi i symbolicznej wymowy. Gliwicka synagoga spłonęła w Noc kryształową, a w kilkanaście miesięcy później jej pozostałości zostały wyburzone. Na miejscu urządzono plac zabaw’ i skwer dla dzieci. Uczyniono to zgodnie z planami z 1939 roku znajdującymi się w Archiwum Państwowym w Gliwicach.

Zachęcamy dzisiaj do lektury książki i chwili refleksji w kolejną rocznicę listopadowego pogromu.

Wspomnienie Nocy kryształowej w Pyskowicach i na Śląsku. Spotkanie 8 listopada 2020 roku

„(…) Tragiczną cezurą w losach rodziny, jak i dla całej społeczności niemieckich Żydów, stała się Noc Kryształowa z 9 na 10 listopada 1938 roku. Sklep Karlinera został tej nocy doszczętnie zniszczony. Herbert, młodszy brak Waltera, w dokumencie zarejestrowanym w 1995 roku i przechowywanym w amerykańskim Holocaust Memorial Museum (Muzeum Pamięci Holokaustu) wspominał te wydarzenia. Pamiętał, jak ojciec schodząc 10 listopada o godzinie szóstej rano do sklepu, zastał jego wyposażenie kompletnie zniszczone (…)” – to krótki fragment z książki „Puste krzesła. Historie Żydów ze Śląska” nawiązujący do wydarzeń Nocy w ówczesnych Pyskowicach (Preiskretscham).

Do wydarzeń Nocy Kryształowej 9/10 listopada 1938 roku na terenie G. Śląska nawiążemy podczas spotkania on-line upamiętniającego te wydarzenia, do jakiego dojdzie w niedzielę 8 listopada 2020 roku w ratuszu w Pyskowicach. Gościem spotkania będzie Leszek Jodliński, autor książki „Puste krzesła. Historie Żydów ze Śląska”.

Serdecznie zapraszamy!